Dostęp do pełnej treści artykułu tylko dla zalogowanych!


Literka jest portalem stworzonym specjalnie dla nauczycieli. Znajdziesz u nas artykuły i materiały pomocne w pracy, porady prawne, aktualności ze świata oświaty.


Aby publikować własne materiały oraz otrzymać pełen dostęp do portalu , Zaloguj się.

Nie masz konta ? Zarejestruj się za darmo !

CYWILIZACYJNE UWARUNKOWANIA INSTYTUCJONALIZACJI PEDAGOGIKI JAKO DYSCYPLINY NAUKOWEJ •PEDAGOGIKA JAKO NAUKA

Data dodania: 2017-07-17 15:27:42

Artykuł powstał na potrzeby realizowanego projektu «W stronę osiągnięć»

 

Podstawowe warunki, kryteria, którym musi sprostać dziedzina wiedzy, aby być nauką:

-  przedmiot badań – zdefiniować przedmiot badań (tu wielość definicji), muszą być określone wszystkie zagadnienia i kwestie, specyfika;
-  aparatura pojęciowa – problematyka, system, układ pojęć, które są dzisiaj rozbudowane, pojęcia muszą być zdefiniowane;
-  metodologia – na gruncie metodologii też są problemy; T. Bezwińska mówi o scjentyzmie, wzorowaniu się na metodologii innych nauk, to było niewystarczające; metodologia jest skomplikowana i jej wypracowanie jest trudne; eksperyment pedagogiczny – swoista metoda pedagogiczna, jedyna;
-  instytucjonalizacja nauki – między instytucjami musi być przepływ informacji, musi być dokonana ocena wiedzy, muszą być w danej dziedzinie nadane stopnie i tytuły naukowe (w obrębie jakiejś, nie każdej dziedziny)

•NAUKA W ASPEKCIE INSTYTUCJONALNYM

„Nauka w aspekcie instytucjonalnym to ogół instytucji społecznych powołanych do organizacji i prowadzenia działalności naukowej (…) zgodnie z panującym w danym zakresie i czasie modelem nauki oraz do ogłaszania, przechowywania, przekazywania i upowszechniania jej wyników (…) wiedzy naukowej.” 

                                            Wielka encyklopedia PWN, s. 382

HISTORIA WYCHOWANIA

Historycy wychowania edukację jako przedmiot dzielą na dwa okresy:

1.„przed pedagogiczny” – do XIX wieku;

2. Instytucjonalizacja pedagogiki jako dyscypliny naukowej – od XIX wieku do współczesności

Instytucjonalizacja pedagogiki jako dyscypliny naukowej jest osadzona w tradycji intelektualnej Europy Zachodniej.

OKRES  „PRZED PEDAGOGICZNY”
okres dominacji mitologii i systemów filozoficznych

Charakteryzuje się w praktyce edukacyjnej:

- pluralizmem,

- wysokim poziomem zindywidualizowania,

- przewagą procesów wzrastania i rozwoju nad procesami celowymi kształcenia i wychowania.

PEDAGOGIKA WÓWCZAS TO: 1.opis praktycznej sztuki edukacyjnej w dziełach filozofów np. Pitagoras, sofiści, Platon, Arystoteles, Seneka;

2. koncepcje Kościoła np. św. Augustyn, św. Benedykt;

3. koncepcje edukacyjne myślicieli średniowiecza i później np. Erazm z Rotterdamu, M. Luter, J. A. Komeński, J. Lock, J.J. Rousseau.

OKRES INSTYTUCJONALIZACJI PEDAGOGIKI

Ukształtował się pod wpływem:

-idei nowego humanizmu europejskiego (Erazm z Rotterdamu, Komeński),

-neohumanizmu ( W. Humboldt),

- oświeceniowej idei postępu (J. Lock, J.J. Rousseau, J. H. Pastelozzi) - uznano „prawa człowieka”

 OKRES INSTYTUCJONALIZACJI PEDAGOGIKI

Wiek XIX to okres przekształcania uniwersytetu z korporacji w instytucję. Jest to okres reform w instytucjach systemu oświatowego. Wprowadzono obowiązek szkolny – objęto powszechnym i bezpłatnym kształceniem wszystkich obywateli na szczeblu elementarnym utrzymywanym, administrowanym i kontrolowanym przez państwo. Nastąpiła profesjonalizacja zawodu nauczyciela – nadanie kształceniu przygotowującemu do tego zawodu statusu akademickiego.

REWOLUCJA NAUKOWA XVI –XVII WIEK

Następuje proces zmian w nauce, które doprowadziły do ukształtowania się nauki w obecnym kształcie:

- odrzucenie średniowiecza, scholastyki, rozwiązywania problemów przez autorytety, odrzucenie poznania formalistycznego, jałowego bez wartości naukowej;

- wprowadzenie metod eksperymentalno-matematycznych do badań, kwantyfikacja wiedzy;

- używanie przyrządów pomiarowych do badań, konstruowanie ich;

- zwracanie uwagi na stawianie celów w nauce – inne stawianie celów, nastawione na praktyczne poznanie;

- pojawiają się nowe dyscypliny (i subdyscypliny naukowe);

-prowadzenie badań systematycznych, racjonalnych, badanie tego czego nie wiemy.
 

J. HERBART – twórca współczesnej pedagogiki naukowej

Herbart stworzył warunki dla instytucjonalizacji pedagogiki w strukturach akademickiego kształcenia. Jego koncepcja pedagogiki jako dyscypliny naukowej zakładała, że wiedza naukowa o edukacji może być tworzona zgadnie z regułami:

1.systemu indukcyjnego – punktem wyjścia jest praktyka edukacyjna, a pedagogika jest nauką empiryczną;

2. systemu  dedukcyjnego-wiedza naukowa w pedagogice przybiera postać doktryny pedagogicznej.

J. HERBART – OJCIEC PEDAGOGIKI

Oparł pedagogikę na 2 filarach:

1.Etyka – filozofia stosowana –  definiowanie celów, ich stanowienie.

2. Psychologia – środki na drodze wychowania, kształcenie.

 

W koncepcji Herbarta pedagogika jako dyscyplina naukowa zawierała trzy podstawowe działy pedagogiczne:

1.pedagogikę ogólną - jej zadaniem było wytworzeniem wiedzy opisowo-wyjaśniającej;

2. dydaktykę – herbartowskie „nauczanie wychowujące”;

3. historię wychowania (edukacji) - badania historyczne.

INSPIRACJE HERBARTA

Herbart stworzył paradygmat (zbiór pojęć i teorii podstawowych)  pedagogiki naukowej odwołując się do:

-Rousseau - wychowanie naturalistyczne,

-Pestalozzi – filozofia wychowania – podmiotowość,

-Kant – postęp poprzez powszechną oświatę publiczną,

-Fichte – filozofia personalistyczna,

-Schlaiermacher – wychowanie międzypokoleniowe,

-Locke – czysta kartka, pierwiastek przyrodniczy,

-Humboldt – pedagogika neohumanistyczna,

-Hegel – dialektyczna filozofia wychowania.

•INSTYTUCJONALIZACJA  PEDAGOGIKI W OBSZARZE POLSKOJĘZYCZNYM

Polska jest krajem, który w różnych okresach historii zmieniał swoją wspólnotową tożsamość kulturową. II Rzeczpospolita odziedziczyła po zaborcach 3 różne systemy oświatowe, zatem najważniejszym zadaniem było stworzenie podstaw do ujednolicenia systemu...

Dostęp do pełnej treści artykułu tylko dla zalogowanych!


Literka jest portalem stworzonym specjalnie dla nauczycieli. Znajdziesz u nas artykuły i materiały pomocne w pracy, porady prawne, aktualności ze świata oświaty.


Aby publikować własne materiały oraz otrzymać pełen dostęp do portalu , Zaloguj się.

Nie masz konta ? Zarejestruj się za darmo !