Dostęp do pełnej treści artykułu tylko dla zalogowanych!


Literka jest portalem stworzonym specjalnie dla nauczycieli. Znajdziesz u nas artykuły i materiały pomocne w pracy, porady prawne, aktualności ze świata oświaty.


Aby publikować własne materiały oraz otrzymać pełen dostęp do portalu , Zaloguj się.

Nie masz konta ? Zarejestruj się za darmo !

Zajęcia socjoterapeutyczne z zakresu komunikacji

Data dodania: 2004-05-19 10:15:00
Do opracowania i przeprowadzenia zajęć dotyczących komunikacji skłoniły mnie wieloletnie doświadczenia w pracy z młodzieżą. Z moich obserwacji wynika, iż młodzi ludzie w kontaktach interpersonalnych borykają się z wieloma problemami. Do najczęstszych należą: brak umiejętności skoncentrowania się na wypowiedzi innych osób, niewłaściwe odczytywanie intencji i zamiarów rozmówcy, trudności z jasnym wyrażaniem własnego zdania i swoich potrzeb, blokada i opór podczas wystąpień na forum grupy. Brak tych podstawowych umiejętności komunikacyjnych staje się przyczyną wielu nieporozumień i konfliktów. Aby pomóc młodym ludziom przezwyciężać te trudności i doskonalić ich relacje z rówieśnikami i dorosłymi zaproponowałam im uczestniczenie w cyklu zajęć rozwijających umiejętności interpersonalne.

Cykl składa się z 4 części. Rozpoczyna się zajęciami integracyjnymi, których celem jest wzajemne, głębsze poznanie się uczestników i przełamanie onieśmielenia. Wykorzystywanie gier ruchowych i zabaw sprawia, że cieszą się one dużym powodzeniem wśród młodzieży, przynoszą autentyczną radość i wyzwalają wiele energii. Drugie spotkanie ma na celu poznanie istoty komunikacji, ćwiczenie umiejętności aktywnego słuchania, udzielania informacji zwrotnych i autoprezentacji. Kolejne zajęcia pomagają w uświadomieniu istnienia barier komunikacyjnych. Grupa sama odkrywa problemy werbalnej komunikacji, dostrzega konieczność istnienia pewnych reguł w rodzaju: "mówi tylko jedna osoba", "nie przerywamy sobie wzajemnie". Najistotniejsze jest uchwycenie przez młodzież zalet komunikacji dwustronnej. Ostatnie zajęcia poświęcone są komunikacji niewerbalnej. Młodzież ma możliwość uświadomienia sobie i doświadczenia, jak wiele informacji (ok.65%) o sobie, swoich emocjach, stosunku do innych jest przekazywana bez słów. Często wiele osób intuicyjnie zdaje sobie z tego sprawę, ale dopiero udział w proponowanych im grach i zabawach sprawia, że ich uczestnicy stają się bardziej wyczuleni na te sygnały i są w stanie wykorzystywać je w porozumiewaniu się z innymi.

Poniżej zaprezentowane scenariusze realizowałam z młodzieżą w wieku od 15-18 lat na cotygodniowych zajęciach trwających ok. 90 min.


Scenariusz zajęć socjoterapeutycznych nr l

Temat zajęć: Integracja grupy

Cel zajęć: - wzajemne poznanie członków grupy
- integracja grupy
- zabawa
Metody: - gry ruchowe
- uzupełnianie zdań
- zabawa
Czas trwania: 90 min.
Materiały pomocnicze: karteczki, szpilki, długopisy

Przebieg zajęć:

1) "Poznajmy się"- każdy z uczestników spotkania otrzymuje identyfikator (np. w kształcie serca) oraz szpilkę służącą do przypięcia go do swojego ubrania. Wypełnia go, wpisując w poszczególne okienka odpowiedzi na zawarte w nim pytania. Następnie po przypięciu go do ubrań wszyscy uczestnicy chodzą swobodnie po sali, rozmawiają szukając osób o podobnych cechach. Podsumowanie ćwiczenia: "Czy udało Ci się znaleźć osobę o podobnych zainteresowaniach, zbliżonych cechach itp.?" Przykłady pytań: - jaka jest Twoja ulubiona książka?
- jaki jest Twój ulubiony kolor?
- jaka jest Twoja ulubiona potrawa? itd.

2) "Komórki do wynajęcia"- uczestnicy siadają w kręgu na krzesłach (krzeseł jest o jedno mniej niż osób w grupie). Jeden z uczestników staje na środku i ma za zadanie zaprezentować się przed grupą wypowiadając jedno zdanie na temat "kim jestem". Następnie wszyscy, którzy stwierdzą, że wypowiedziane zdanie pasuje do nich, szybko zamieniają się miejscami, osoba stojąca na środku stara się zająć wolne miejsce. Osoba, dla której zabrakło miejsca, zostaje w środku i podaje następne hasło. Ten cykl powtarza się wielokrotnie, aż do osłabienia dynamiki. Zadaniem prowadzącego jest zachęcanie uczestników do otwartości i osobistych wypowiedzi.

3) "Znajdź swojego partnera"- wszyscy stoją w kręgu. Osoba prowadząca wręcza każdemu kartkę, na której napisana jest nazwa zwierzęcia. Wszyscy próbują naśladować głosy tych zwierząt i starają się chodząc po pokoju, znaleźć drugą osobę, która wydaje odgłosy takie jak oni. Kiedy pary dobiorą się, można dalej formować większe grupy np. ptaki, ssaki itp.

4) "Niedokończone zdania" - uczestnicy siedzą w kole, prowadzący podaje początek zdania i prosi uczestników o ich dokończenie, w takiej kolejności, w jakiej siedzą. Można zmieniać kierunek po każdej rundzie, uczestnicy mają prawo zrezygnować z dokończenia jakiegoś ze zdań. Niedokończone zdania:
Dzisiaj czuję się......
Najbardziej czuję się szczęśliwy, gdy.....
Najważniejsza cecha przyjaciela to moim zdaniem......
Nie lubię u innych......
Dwa słowa opisujące mnie to.......
Jest mi smutno, kiedy......itp.

5) "Tramwaj"- uczestnicy dzielą się na dwie grupy, tworząc dwa szeregi stojące do siebie twarzami, w odległości kilkunastu centymetrów. Prowadzący prosi o wyobrażenie sobie przez nich, że stoją w tramwaju, jedna osoba z końca stara się przepchnąć między dwoma szeregami, z końca tego tramwaju na początek. Osoba, która przepchnęła się na początek staje w jednym szeregu i rusza następna osoba z końca, aż przejdą wszyscy. Grupa nie ma ułatwiać przejścia tym, którzy się przepychają, przeciwnie mają się oni natrudzić.

6) "Fala meksykańska"- wszyscy stoją w kręgu, trzymają się za ręce, podnoszą je najpierw do góry, potem w dół na kształt fali


Scenariusz zajęć socjoterapeutycznych nr 2

Temat zajęć: Uczymy się efektywnie komunikować

Cel zajęć: - poznanie istoty procesu komunikacji
- ćwiczenie umiejętności aktywnego słuchania
- nauka udzielania informacji zwrotnych
- autoprezentacja
Metody: - rundka
- "burza mózgów"
- zabawa
Czas zajęć: 90 min.
Materiały pomocnicze: flamastry, kartki papieru

Przebieg zajęć:

l) "Autobiografia"- uczestnicy dobierają się w trójki, tworząc małe kółka, tak, by wszyscy byli zwróceni do siebie twarzami. Wybierają spośród siebie osobę A-mówiącego, osobę B- słuchacza i osobę C-obserwatora. W czasie trzech minut osoba A opowiada osobie B o swoim życiu, zaczynając od najwcześniejszego momentu i kontynuując chronologicznie do dnia dzisiejszego. Osoba B słucha uważnie, jak tylko potrafi. Obserwator patrzy na słuchacza i...

Dostęp do pełnej treści artykułu tylko dla zalogowanych!


Literka jest portalem stworzonym specjalnie dla nauczycieli. Znajdziesz u nas artykuły i materiały pomocne w pracy, porady prawne, aktualności ze świata oświaty.


Aby publikować własne materiały oraz otrzymać pełen dostęp do portalu , Zaloguj się.

Nie masz konta ? Zarejestruj się za darmo !